11/01/2016

Νέα κατηγοριοποίηση της IUCN για την Καρέττα στη Μεσόγειο: η μακρόχρονη προστασία αποδίδει

nea-kathgoriopoihsh-ths-iucn-gia-thn-karetta-sth-mesogeio-h-makroxronh-prostasia-apodidei-IMGP0107.jpg

Επειδή ο νέος χαρακτηρισμός μπορεί να οδηγήσει σε παρερμηνείες και λανθασμένα συμπεράσματα, πρέπει εξηγηθεί τί ακριβώς σημαίνει. Σύμφωνα με τα νέα κριτήρια της IUCN, η κατηγοριοποίηση των ειδών γίνεται πλέον με βάση τον «επικείμενο κίνδυνο εξαφάνισής τους». Έτσι τα είδη που εντάσσονται στην κατηγορία «Μειωμένης Ανησυχίας» (LC-Least Concern) δεν συνεπάγεται ότι είναι ασφαλή ούτε ότι δεν πρέπει να προστατεύονται αλλά ότι «δεν διατρέχουν άμεσο κίνδυνο εξαφάνισης εφόσον διατηρούνται οι ίδιες συνθήκες». Για την ακρίβεια παραθέτουμε κατά λέξη τον ορισμό της IUCN στην αγγλική: “The category Least Concern is applied to taxa that do not qualify (and are not close to qualifying) as threatened or Near Threatened. It is important to emphasize that "least concern" simply means that, in terms of extinction risk, these species are of lesser concern than species in other threat categories. It does not imply that these species are of no conservation concern”.

Σημειώνεται ότι η κατηγοριοποίηση της IUCN σύμφωνα με τα νέα κριτήρια έχει συγκριτική αξία μεταξύ των ειδών. Έτσι, ένα μακρόβιο είδος όπως η Καρέττα με πολλές παραλίες ωοτοκίας στη Μεσόγειο, σε ορισμένες από τις οποίες παρουσιάζεται σημαντική αύξηση φωλιών λόγω των μακροχρόνιων μέτρων προστασίας, όπως π.χ. στον Κυπαρισσιακό Κόλπο, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι διατρέχει «άμεσο κίνδυνο εξαφάνισης», σε αντίθεση με άλλα είδη που έχουν μικρή γεωγραφική εξάπλωση ή ιδιαίτερα μικρούς πληθυσμούς ή πληθυσμούς με ραγδαία πτωτική τάση. Επίσης σημειώνεται ότι η νέα κατηγοριοποίηση της IUCN δεν περιγράφει τις απειλές που αντιμετωπίζει ένα είδος ούτε την πλήρη κατάσταση του πληθυσμού του, ούτε την ανάγκη λήψης μέτρων προστασίας, αλλά επικεντρώνεται στην προοπτική βιωσιμότητάς του στο άμεσο μέλλον κυρίως μέσω της γεωγραφικής κατανομής και της πληθυσμιακής τάσης του.

Επομένως η νέα κατηγοριοποίηση της Καρέττα στη Μεσόγειο στην ουσία αντανακλά την επιτυχία των μακροχρόνιων μέτρων προστασίας που πάρθηκαν και που θα πρέπει να εξακολουθήσουν να λαμβάνονται από διεθνείς οργανισμούς, διεθνείς συμβάσεις, την Ευρωπαϊκή Ένωση, τις κυβερνήσεις, τις τοπικές κοινωνίες και τις περιβαλλοντικές οργανώσεις. Η Ομάδα Εμπειρογνωμόνων για τις Θαλάσσιες Χελώνες της IUCN, σε σχετική ανακοίνωσή της (βλ. συνημμένο) διευκρινίζει ότι ο χαρακτηρισμός αυτός είναι αποτέλεσμα της σχετικά καλής κατάστασης διατήρησης που χαίρει σήμερα το είδος στη Μεσόγειο και που οφείλεται στις σημαντικές δράσεις προστασίας που έχουν γίνει όλα αυτά τα χρόνια. Περαιτέρω διευκρινίζει ότι ο πληθυσμός της Μεσογείου πρέπει να θεωρείται ως «εξαρτώμενος από τα μέτρα προστασίας» (conservation dependent) και ενδεχόμενη μείωση ή διακοπή των μέτρων προστασίας μπορεί να αποβεί καταστροφική. Τέλος ξεκαθαρίζει ότι οι πληθυσμοί της Καρέττα στη Μεσόγειο πρέπει να συνεχίσουν να παρακολουθούνται καθόσον η κατάσταση διατήρησής τους θα επαναξιολογείται σε τακτά χρονικά διαστήματα και προς τούτο απαιτούνται νεώτερα και έγκυρα στοιχεία. Ακολουθεί (σε μετάφραση) η πλήρης ανακοίνωση της Ομάδας Εμπειρογνωμόνων για τις Θαλάσσιες Χελώνες της IUCN (για την πρωτότυπη ανακοίνωση πατήστε εδώ).

Η νέα κατηγοριοποίηση της IUCN για την Καρέττα (Caretta caretta) είναι πλέον διαθέσιμη online (http://www.iucnredlist.org/details/3897/0)

Η αξιολόγηση έγινε από την Ομάδα Εμπειρογνωμόνων για τις Θαλάσσιες Χελώνες της IUCN, ένα διεθνές δίκτυο ειδικών για τις θαλάσσιες χελώνες. Αυτό είναι το δεύτερο είδος θαλάσσιας χελώνας (μετά τη Δερματοχελώνα, Dermochelys coriacea) που αξιολογείται σε παγκόσμιο και περιφερειακό επίπεδο χρησιμοποιώντας τα κριτήρια της IUCN. Οι αξιολογήσεις που έγιναν σε περιφερειακό επίπεδο είναι πολύ πιο σημαντικές όσον αφορά την λήψη μέτρων προστασίας σε σχέση με την αξιολόγηση που έγινε σε παγκόσμιο επίπεδο, ειδικά για είδη με ευρεία εξάπλωση όπως οι θαλάσσιες χελώνες.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η χελώνα Καρέττα είναι πλέον «Τρωτό» είδος. Οι δέκα περιφερειακοί πληθυσμοί της Καρέττα αξιολογήθηκαν από «Κρισίμως Κινδυνεύοντες» έως «Μειωμένης Ανησυχίας» τονίζοντας στις περισσότερες περιπτώσεις, την αλλαγή από την κατηγορία «Κινδυνεύον», στην οποία βρισκόταν το είδος παγκοσμίως από το 1996. Λαμβάνοντας υπόψη την αυξανόμενη χρήση του παγκόσμιου καταλόγου των απειλούμενων ειδών της IUCN ως γενική κατεύθυνση για τη λήψη μέτρων προστασίας, θέλουμε να ξεκαθαρίσουμε μερικά πράγματα όσον αφορά αυτόν τον κατάλογο για να αποφευχθούν τυχόν παρερμηνείες σχετικά με την κατάσταση των περιφερειακών πληθυσμών της Καρέττα, οι οποίοι έχουν αξιολογηθεί ως «Σχεδόν Απειλούμενοι» ή «Μειωμένης Ανησυχίας».

Ο κατάλογος των απειλούμενων ειδών της IUCN και τα κριτήρια του αποτελούν μία προσέγγιση για την αξιολόγηση και σύγκριση της κατάστασης προστασίας μεταξύ πολύ διαφορετικών ειδών, με σκοπό την αναγνώριση ειδών και περιφερειακών πληθυσμών που αντιμετωπίζουν άμεσο ή υψηλό κίνδυνο εξαφάνισης παγκοσμίως με βάση προηγούμενες, τωρινές και αναμενόμενες μελλοντικές συνθήκες και ανθρωπογενείς παράγοντες.

Οι περιφερειακοί πληθυσμοί της Καρέττα που πρόσφατα αξιολογήθηκαν ως «Σχεδόν Απειλούμενοι» ή «Μειωμένης Ανησυχίας» δείχνουν ότι οι συγκεκριμένοι πληθυσμοί δεν διατρέχουν άμεσο ή υψηλό κίνδυνο εξαφάνισης. Παρόλα αυτά, η αξιολόγηση τους βασίζεται στην τωρινή τους κατάσταση η οποία λαμβάνει υπόψη τα αποτελέσματα των μέτρων προστασίας που έχουν ληφθεί στο παρελθόν, εκ των οποίων τα περισσότερα είχαν διάρκεια πάνω από μια δεκαετία. Έτσι, η τωρινή κατάσταση αυτών των περιφερειακών πληθυσμών στην ουσία αποτελεί μέτρο επιτυχίας προηγούμενων προσπαθειών προστασίας. Γι’ αυτό το λόγο, αυτοί οι πληθυσμοί πρέπει να θεωρούνται ως εξαρτώμενοι από τα μέτρα προστασίας. Κάθε μείωση των υφιστάμενων μέτρων προστασίας μπορεί να είναι καταστροφική. Πράγματι οι τωρινοί χαρακτηρισμοί των ορισμένων περιφερειακών πληθυσμών της Καρέττα ως «Σχεδόν Απειλούμενων» και «Μειωμένης Ανησυχίας» οφείλονται εξολοκλήρου στις μακροχρόνιες προσπάθειες προστασίας και έτσι έπαψαν να χαρακτηρίζονται ως «Τρωτοί», «Κινδυνεύοντες» και «Κρισίμως Κινδυνεύοντες». Επιπλέον, μέσα σε έναν περιφερειακό πληθυσμό με χαρακτηρισμό «Σχεδόν Απειλούμενος» ή «Μειωμένης Ανησυχίας» μπορεί να υπάρχουν υποπληθυσμοί που αντιμετωπίζουν υψηλό κίνδυνο εξαφάνισης σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο.

Οι αξιολογήσεις των απειλούμενων ειδών ενημερώνονται τακτικά έτσι ώστε να εμπεριέχουν τα πιο πρόσφατα και έγκυρα στοιχεία και ως εκ τούτου ο χαρακτηρισμός της Καρέττα μπορεί να αλλάξει με τον καιρό. Όλοι οι περιφερειακοί πληθυσμοί της Καρεττα πρέπει να συνεχίσουν να παρακολουθούνται και να μελετώνται περαιτέρω, έτσι ώστε οι στρατηγικές προστασίας και οι παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται να ανταποκρίνονται σε ενδεχόμενες μελλοντικές αλλαγές. Οι αξιολογήσεις της IUCN για τα απειλούμενα είδη είναι περισσότερο αναφορικού παρά συμβουλευτικού χαρακτήρα και προκειμένου να αποφασιστούν επαρκείς πολιτικές προστασίας σε περιφερειακή ή εθνική κλίμακα, απαιτούνται διαφορετικού τύπου αξιολογήσεις. Σύμφωνα με όσα γνωρίζουμε ως σήμερα, όλοι οι περιφερειακοί πληθυσμοί της Καρέττα χρήζουν εντατικών μέτρων προστασίας ώστε να βελτιώσουν ή να διατηρήσουν την τρέχουσα κατάσταση τους.

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

  1. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    02/02/2024

    Οι θαλάσσιες χελώνες στους Ελληνικούς υγροτόπους διεθνούς σημασίας

    Στις 2 Φεβρουαρίου γιορτάζουμε την Παγκόσμια Μέρα των Υγροτόπων, αυτών των ευάλωτων περιοχών του πλανήτη που αποτελούν καταφύγιο για τα αποδημητικά πουλιά, αλλά και για πολλά άλλα είδη άγριων ζώων, μεταξύ των οποίων και οι θαλάσσιες χελώνες.

    Μάθε περισσότερα
  2. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    24/01/2024

    Γιατί τα προγράμματα του ΑΡΧΕΛΩΝ είναι διεθνή;

    Τα προγράμματα προστασίας για τη θαλάσσια χελώνα του ΑΡΧΕΛΩΝ οργανώνονται με την πολύτιμη συμβολή εθελοντών που φθάνουν κάθε χρόνο στην Ελλάδα όχι μόνο από την Ευρώπη αλλά και από πιο μακρινά μέρη όπως την Ν.Κορέα, την Αυστραλία και την Κολομβία. Η χρήση της αγγλικής γλώσσας κατά τη διάρκεια των εργασιών στο πεδίο ή των δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης του κοινού και στις οργανωμένες κατασκηνώσεις που διαμένουν οι εθελοντές, είναι απαραίτητη για τα προγράμματα.

    Μάθε περισσότερα
  3. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    23/01/2024

    Κοινό ΔΤ: Εκτός Σχεδίου Δόμηση: Επιταχύνοντας την Καταστροφή της Ελληνικής Φύσης

    Η δημοσιοποίηση της διαφαινόμενης πρόθεσης της Κυβέρνησης να διευρύνει, έστω και μεταβατικά, την εκτός σχεδίου δόμηση έχει προκαλέσει οξείες αντιδράσεις – πράγμα αξιοσημείωτο για σχέδιο νόμου που δεν έχει καν ακόμα δημοσιευθεί. Αυτό και μόνο δείχνει ότι σημαντικό τμήμα της κοινωνίας είναι αντίθετο στην περαιτέρω οικοπεδοποίηση της ελληνικής υπαίθρου και στην ανεξέλεγκτη και άναρχη διεύρυνση των οικισμών.

    Μάθε περισσότερα
  4. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    17/01/2024

    Ένα ιδιαίτερο νοσοκομείο για θαλάσσιες χελώνες με δεξαμενές και εντυπωσιακά παλιά βαγόνια τρένου έχει στήσει εδώ και 30 χρόνια ο ΑΡΧΕΛΩΝ στη Γλυφάδα

    Χελώνες συνδεδεμένες με φιάλες ορού ή μπανταρισμένες με επιδέσμους, δεξαμενές περίθαλψης και δεξαμενές αποκατάστασης με ειδικό περιβαλλοντικό εμπλουτισμό, θερμοκήπια ανάρρωσης, αλλά και… ανακαινισμένα βαγόνια του ΟΣΕ!

    Μάθε περισσότερα
  5. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    15/01/2024

    Θέσεις Βοηθών για τα προγράμματα προστασίας της θαλάσσιας χελώνας του 2024

    Ο ΑΡΧΕΛΩΝ αναζητά συνεργάτες με θέληση και ενθουσιασμό για την προστασία της φύσης για την υλοποίηση των προγραμμάτων προστασίας της θαλάσσιας χελώνας του 2024.

    Μάθε περισσότερα
  6. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    05/01/2024

    Τι έγινε στον κόσμο του ΑΡΧΕΛΩΝ το 2023;

    Παγκόσμιο ρεκόρ αναπαραγωγικής ζωής για θαλάσσια χελώνα και 40 χρόνια δράσης ΑΡΧΕΛΩΝ για την προστασία της χελώνας είναι κάποιες στιγμές που γιορτάσαμε φέτος όλοι μαζί. Τι έγινε λοιπόν στον κόσμο του ΑΡΧΕΛΩΝ το 2023;

    Μάθε περισσότερα
  7. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    21/12/2023

    Η ανάληψη ευθύνης για το περιβάλλον δίνει νόημα στη ζωή μας

    «Ο ΑΡΧΕΛΩΝ είναι μια ευκαιρία, όχι μόνο για τα ζώα και το οικοσύστημα, αλλά και για μας τους ίδιους που συμμετέχουμε στο Σύλλογο και για την κοινωνία μέσα στην οποία δρούμε». Ο Θωμάς Αράπης, Πρόεδρος και ιδρυτικό μέλος του Συλλόγου μιλά για την προσπάθεια που κάνει ο ΑΡΧΕΛΩΝ αλλά και για το τι ελπίζει ότι θα φέρει το αύριο.

    Μάθε περισσότερα
  8. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    20/12/2023

    19 Περιβαλλοντικές Οργανώσεις ζητούν από την Ελληνική Κυβέρνηση να μην συναινέσει σε αλλαγή του καθεστώτος προστασίας του λύκου στην Ευρώπη

    Οι συνυπογράφουσες 19 Περιβαλλοντικές Οργανώσεις εκφράζουμε την πλήρη αντίθεσή μας στην πρόταση που ανακοίνωσε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για μείωση του προστατευτικού καθεστώτος του λύκου στη Σύμβαση της Βέρνης και καλούμε την ελληνική κυβέρνηση να απορρίψει την πρόταση αυτή στο Συμβούλιο των Υπουργών Περιβάλλοντος.

    Μάθε περισσότερα
  9. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    20/12/2023

    Σαράντα χρόνια μετά: Ο κόσμος του ΑΡΧΕΛΩΝ σήμερα

    Ο Θωμάς Αράπης, Πρόεδρος και ιδρυτικό μέλος του Συλλόγου δίνει το στίγμα του ΑΡΧΕΛΩΝ σήμερα. «Στις καθημερινές μας δραστηριότητες συναντάμε, εκτός από πολλές χελώνες, και πάρα πολλούς ανθρώπους που βοήθησαν και βοηθούν.. Ανάμεσά τους, ξεχωρίζουν όλοι όσοι εργάζονται και εκπροσωπούν το σύλλογο εκεί έξω, στα εύκολα και τα δύσκολα »

    Μάθε περισσότερα
  10. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    15/12/2023

    Ευχές από επώνυμους «χελωνάδες» του εξωτερικού!

    Συνεργάτες και μέλη της επιστημονικής κοινότητας από όλον τον κόσμο στέλνουν το μήνυμά τους για τα 40 χρόνια ΑΡΧΕΛΩΝ

    Μάθε περισσότερα
  11. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    14/12/2023

    Το παρελθόν έχει αξία αν γίνει φάρος που φωτίζει στο μέλλον

    Ο Θωμάς Αράπης, Πρόεδρος του ΑΡΧΕΛΩΝ και ιδρυτικό μέλος του Συλλόγου μιλάει για την ποιότητα και τις αξίες, και τους ανθρώπους που σημάδεψαν τη δημιουργία και την μετέπειτα δράση του ΑΡΧΕΛΩΝ. «Ο Δημήτρης Μαργαριτούλης μας έμαθε όχι μόνο τη μεθοδολογία για την καταγραφή και προστασία των χελωνών αλλά και τι θα πει οργάνωση καθηκόντων, ευθύνη, συλλογικότητα, αξιολόγηση, συνεργασία» αναφέρει.

    Μάθε περισσότερα
  12. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    12/12/2023

    Σημειώσεις μίας εθελόντριας (Μέρος 2): Τα τραύματα στο κεφάλι είναι πιο συχνά από όσο νομίζετε

    Η Jessica έγινε εθελόντρια στο Κέντρο Διάσωσης Θαλάσσιων Χελωνών του ΑΡΧΕΛΩΝ για 6 εβδομάδες το 2023 και μιλά για όσα έμαθε φροντίζοντας θαλάσσιες χελώνες με τραυματισμούς στο κεφάλι που προκαλούνται από ανθρώπους.

    Μάθε περισσότερα
  13. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    04/12/2023

    Σημειώσεις μίας εθελόντριας (Μέρος 1): Η Jessica Van Damme βρέθηκε στο Κέντρο Διάσωσης

    «Κατά τη διάρκεια της παραμονής μου υπήρχαν περισσότερες από 30 τραυματισμένες θαλάσσιες χελώνες που νοσηλεύονταν στο Κέντρο Διάσωσης. Επτά από αυτές απελευθερώθηκαν επιτυχώς, αλλά, κατά την ίδια περίοδο, υπήρξαν πέντε νέες αφίξεις – όλες χελώνες με ανθρωπογενή τραύματα. Εμείς, οι άνθρωποι, είμαστε η μεγαλύτερη απειλή για αυτές!», γράφει η Jessica.

    Μάθε περισσότερα
  14. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    30/11/2023

    Καλοκαίρι 2024: Έλα ξανά και ανάλαβε ευθύνες στα προγράμματα προστασίας της θαλάσσιας χελώνας!

    Η συμμετοχή ή η επιστροφή στα προγράμματα προστασίας θαλάσσιας χελώνας του ΑΡΧΕΛΩΝ ως Υπεύθυνος Πεδίου θα σου δώσει την ευκαιρία να ηγηθείς συγκεκριμένων δραστηριοτήτων, καθώς και να εκπαιδεύσεις και να βοηθήσεις άλλους εθελοντές. Αυτές οι θέσεις παρέχουν υψηλότερο επίπεδο εμπειρίας στη προστασία του περιβάλλοντος, καθώς και βελτίωση στις επικοινωνιακές και ηγετικές δεξιότητες. Βιάσου και κάνε αίτηση τώρα! Μόνο ένας περιορισμένος αριθμός έμπειρων και εξειδικευμένων εθελοντών επιλέγονται σαν Υπεύθυνοι Πεδίου σε κάθε πρόγραμμα.

    Μάθε περισσότερα
  15. ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ
    23/11/2023

    Δημιουργία της «Συμμαχίας για τον Αμβρακικό»

    Όραμα της Συμμαχίας αποτελεί η ανάδειξη της μοναδικής οικολογικής αξίας και της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς του Αμβρακικού, για την αποτελεσματικότερη διαχείριση, αποκατάσταση και προστασία των οικοσυστημάτων και της βιοποικιλότητάς του, σε συνεργασία με την τοπική κοινότητα!

    Μάθε περισσότερα
1 από 0

Πολύ πιθανό να σε ενδιαφέρουν επίσης

Κάνε εγγραφή στο newsletter μας!
Μάθε για τις τελευταίες δράσεις μας και ενημερώσου για τα προγράμματά μας και πως μπορείς εσύ να βοηθήσεις τις θαλάσσιες χελώνες!