Ο ΑΡΧΕΛΩΝ μόλις ολοκλήρωσε με επιτυχία την τοποθέτηση δορυφορικών πομπών σε θαλάσσιες χελώνες Καρέττα που βρέθηκαν να ωοτοκούν στην Κρήτη στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου LIFE MareNatura. Μάλιστα φέτος η ομάδα του Ντοκιμαντέρ του LIFE MareNatura μας συνόδευσε στο πεδίο!

Δορυφορική Τηλεμετρία

Η τηλεμετρία μέσω δορυφορικών πομπών επιτρέπει στους ερευνητές να παρακολουθούν τις κινήσεις των χελωνών σε πραγματικό χρόνο, προσφέροντας πληροφορίες για τις μεταναστευτικές τους διαδρομές, τις περιοχές τροφοληψίας και τη χρήση των θαλάσσιων ενδιαιτημάτων τους. Αδιάβροχοι πομποί, που έχουν κολληθεί στα καβούκια των χελωνών, στέλνουν δεδομένα τοποθεσίας στους δορυφόρους ARGOS κάθε φορά που οι χελώνες αναδύονται στην επιφάνεια για να αναπνεύσουν. Αυτά τα δεδομένα στη συνέχεια χαρτογραφούνται για να απεικονίσουν τα ταξίδια τους. Επιπλέον, αυτοί οι πομποί υψηλής τεχνολογίας καταγράφουν δεδομένα για τη θερμοκρασία και το βάθος κατάδυσης δίνοντας πολύτιμες πληροφορίες για τη συμπεριφορά τους στη θάλασσα.

Μετά την τοποθέτηση 20 πομπών στην Πελοπόννησο και την Κρήτη το 2024, η ομάδα μας για το 2025 ξεκίνησε τον δεύτερο γύρο με 20 ακόμη πομπούς, εστιάζοντας και πάλι στις ίδιες βασικές παραλίες ωοτοκίας. Αυτές οι αποστολές πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια νυχτερινών παρατηρήσεων, με στόχο θηλυκά άτομα που φωλιάζουν και εκτελούνται από άρτια εκπαιδευμένο προσωπικό του ΑΡΧΕΛΩΝ με επικεφαλής την Συντονίστρια Ερευνητικών Θεμάτων, Αλίκη Παναγοπούλου και τον Συντονιστή Προγραμμάτων Πεδίου, Μιχάλη Σουρουλίδη.

Δειγματοληψία Ιστών και Συνδέσεις με Οικοτόπους

Συμπληρώνοντας το έργο τηλεμετρίας, ο ΑΡΧΕΛΩΝ συλλέγει δείγματα ιστών από χελώνες σε πέντε παράκτιες περιοχές της Ελλάδας μεταξύ 2024-2025. Η ανάλυση σταθερών ισοτόπων αυτών των δειγμάτων (Άνθρακας, Άζωτο και Θείο) δίνει πληροφορίες για τη δίαιτα των χελωνών και βοηθά στον εντοπισμό βασικών περιοχών διατροφής και οικολογικών συνδέσεων μεταξύ των ενδιαιτημάτων ωοτοκίας και τροφοληψίας.

«Δίνοντας προτεραιότητα σε δείγματα από χελώνες με δορυφορική σήμανση, στοχεύουμε να συνδέσουν το πού φωλιάζουν οι χελώνες με το πού τρέφονται — προσφέροντας μια πληρέστερη εικόνα του κύκλου ζωής τους και των απειλών που αντιμετωπίζουν σε όλα τα ενδιαιτήματα», εξηγεί η Αλίκη.

Γυρίσματα για το ντοκιμαντέρ LIFE MareNatura

Η φετινή αποστολή στην Κρήτη ήταν ξεχωριστή: η ομάδα ντοκιμαντέρ LIFE MareNatura μας συνόδευσε στο πεδίο! Ο σκηνοθέτης Roberto Lo Monaco και η ομάδα παραγωγής του MEDASSET, Νάντια Ανδρεανίδου και Οντέτα Νετζίπι, επισκέφθηκαν τον κόλπο Μεσσαράς στην Κρήτη για να απαθανατίσουν εκπληκτικά πλάνα από τις παραλίες ωοτοκίας, τις χελώνες και τις διαδικασίες δορυφορικής σήμανσης και προστασίας φωλιών του ΑΡΧΕΛΩΝ. Μάλιστα, η Κρήτη ήταν η τελευταία στάση των γυρισμάτων τους, καθώς η ομάδα του Ντοκιμαντέρ έχει ήδη γυρίσει όλη την Ελλάδα (και την Ιταλία) ώστε να απαθανατίσει τις δράσεις όλων των φορέων και να αναδείξει το έργο του LIFE MareNatura. «Το Ντοκιμαντέρ αυτό μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο ευαισθητοποίησης του κοινού, αλλά και ως αφηγηματική «γέφυρα» που συνδέει την επιστήμη με την κοινωνία», εξηγεί η Νάντια.

Έρευνα, Μέτρα Προστασίας και Περιβαλλοντική Πολιτική

Συνδυάζοντας την παρακολούθηση μέσω δορυφόρων, την ανάλυση ισοτόπων και άλλες ερευνητικές δραστηριότητες κατά τη διάρκεια του έργου LIFE MareNatura, ο ΑΡΧΕΛΩΝ στοχεύει:

(α) να εντοπίσει σημαντικές θαλάσσιες περιοχές για τις χελώνες όπως τις περιοχές διαμονής τους μεταξύ δύο διαδοχικών διαδικασιών ωοτοκίας, τις περιοχές αναζήτησης τροφής και διαχείμασης, αλλά και τους μεταναστευτικούς τους διαδρόμους,

(β) να αξιολογήσει εάν οι τρέχουσες θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές Natura 2000 είναι επαρκείς,

(γ) να προτείνει νέες ή διευρυμένες θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές και

(δ) να κατευθύνει τις πρακτικές και τα μέτρα προστασίας για τη μείωση απειλών όπως η αλιεία και η υποβάθμιση των οικοτόπων.

«Η επέκταση του Ευρωπαϊκού Δικτύου Natura 2000 με την ανακήρυξη νέων θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών θα είναι το πρώτο βήμα για να διασφαλιστούν άλλα ζωτικά μέρη του κύκλου ζωής των χελωνών πέρα από την αναπαραγωγή», εξηγεί η Αλίκη Παναγοπούλου.

Με την ολοκλήρωση της δορυφορικής σήμανσης στην Κρήτη και τις προσπάθειες να μεταφέρονται στην Πελοπόννησο, η σεζόν του 2025 συνεχίζει να μας φέρνει πιο κοντά στην κατανόηση των πολύπλοκων ταξιδιών των θαλάσσιων χελωνών. Κάθε χελώνα ονομάζεται και μπορεί να παρακολουθείται ζωντανά στην ιστοσελίδα μας, συνδέοντας το κοινό με τα ζώα και την επιστήμη.

Μείνετε συντονισμένοι, καθώς οι ζωντανοί χάρτες των ταξιδιών των χελωνών του 2025 θα αναρτηθούν σύντομα!