Το χρονικό μιας κοινής προσπάθειας για τη διαφύλαξη των τελευταίων καταφυγίων βιοποικιλότητας της Ευρώπης
Με μια ιστορική απόφαση για την προάσπιση της βιοποικιλότητας στη χώρα μας, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας απέκλεισε τον περασμένο Μάιο τη χωροθέτηση 106 ανεμογεννητριών σε 14 νησίδες του Ν. Αιγαίου αποτρέποντας τη μετατροπή του μοναδικού οικοσυστήματος των νησίδων του Ν. Αιγαίου, γνωστές ως τα «Γκαλαπάγκος της Μεσογείου», σε ένα τεράστιο εργοτάξιο.
Για περισσότερα από δύο χρόνια, η σωτηρία των νησίδων βρέθηκε στο επίκεντρο ενός αγώνα που ένωσε δεκάδες περιβαλλοντικούς και επιστημονικούς φορείς, συλλογικότητες και χιλιάδες πολίτες, φέρνοντας στο προσκήνιο τόσο τη σημασία της ορθής χωροθέτησης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη χώρα μας όσο και την επιτακτική ανάγκη προστασίας της βιοποικιλότητας, η δραματική μείωση της οποίας θα έχει μη αναστρέψιμες συνέπειες για την ανθρωπότητα.
Όλα ξεκίνησαν τον Φεβρουάριο του 2019, όταν τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση ένα πρωτοφανές έργο που προέβλεπε τη χωροθέτηση τριών Αιολικών Σταθμών Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΣΠΗΕ) στις νησίδες του Ν. Αιγαίου. Το σχέδιο για το φαραωνικών διαστάσεων έργο προέβλεπε την εγκατάστασή του εντός του πυρήνα 10 Προστατευόμενων Περιοχών του Ευρωπαϊκού Δικτύου Natura 2000 (!), με άμεσο κίνδυνο να εξαφανιστεί εν μια νυκτί το βασικό χαρακτηριστικό που εδώ και χιλιάδες χρόνια καθιστά αυτές τις νησίδες υπερ-πολύτιμες για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας: η απουσία ανθρώπινων δραστηριοτήτων.
Η εναντίωση στη χωροθέτηση ενός τόσο εξόφθαλμα καταστρεπτικού έργου ήταν καθολική και πλήθος φορέων από την περιβαλλοντική και επιστημονική κοινότητα έσπευσαν να καταθέσουν τις ενστάσεις τους κατά τη δημόσια διαβούλευση για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) του έργου. Με επίκεντρο την εκτενή και πολυσέλιδη τεκμηρίωση με την οποία αποδομούσε το αφήγημα της ΜΠΕ περί «ασθενών επιπτώσεων» στα θαλασσοπούλια και τον Μαυροπετρίτη, η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία ξεκίνησε το Φθινόπωρο του 2019 την εκστρατεία ενημέρωσης «Τα Γκαλαπάγκος της Μεσογείου κινδυνεύουν!», στο πλαίσιο της οποίας δεκάδες περιβαλλοντικές οργανώσεις και επιστημονικοί φορείς, με κοινή επιστολή τους, κάλεσαν τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και τον τότε Υπουργό Περιβάλλοντος, Κωστή Χατζηδάκη, να αποτρέψουν τη χωροθέτηση ΑΣΠΗΕ στις ανέγγιχτες μέχρι σήμερα νησίδες και να τις διαφυλάξουν ως ένα από τα πολυτιμότερα αποθέματα της παγκόσμιας φυσικής κληρονομιάς.
Καθοριστικής σημασίας για τη σωτηρία των νησίδων ήταν η αρνητική γνωμοδότηση, τον Ιούλιο του 2020, της αρμόδιας Διεύθυνσης Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος και Βιοποικιλότητας, ενώ στο ίδιο πνεύμα κινήθηκαν και οι αντίστοιχες αρνητικές γνωμοδοτήσεις των Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Κυκλάδων και Δωδεκανήσου. Παρόλα αυτά, το έργο συμπεριλήφθηκε την άνοιξη του 2021 στον κατάλογο προς δημόσια διαβούλευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος, υποψηφιότητα που αποδυνάμωσαν με λεπτομερή τεκμηρίωση η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία και η Κίνηση για την Προστασία των Νησίδων του Αιγαίου. Και αυτή η προσπάθεια αγκαλιάστηκε από εκατοντάδες πολίτες και φορείς από την Ελλάδα αλλά και διεθνώς, ενώ υποστηρίχθηκε ενεργά από τις Περιβαλλοντικές Οργανώσεις ANIMA, Αρκτούρος, ΑΡΧΕΛΩΝ, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Εταιρία Προστασίας Πρεσπών, Καλλιστώ, MEDASSET, MOm, Greenpeace και WWF Ελλάς.
Η απόρριψη του έργου από το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας έδωσε ιδιαίτερη χαρά και ικανοποίηση στην κοινωνία των πολιτών και την περιβαλλοντική και ακαδημαϊκή κοινότητα. Το γεγονός ωστόσο, πως παρά την αρνητική απόφαση, η εταιρεία συνεχίζει να κατέχει άδειες παραγωγής σε 23 προστατευόμενες νησίδες σημαίνει ότι ενδεχομένως ο αγώνας για την προστασία τους δεν έχει τελειώσει και συνεπώς συνεχίζουμε να παραμένουμε σε επιφυλακή για την προστασία αυτών των πολύτιμων όσο και εύθραυστων οικοσυστημάτων.
Διαβάστε αναλυτικά τι κάνει τις νησίδες του Ν. Αιγαίου τόσο πολύτιμες μέσα από τις δηλώσεις των ελληνικών επιστημονικών εταιρειών και συγκεκριμένα της Βοτανικής, Ερπετολογικής, Ζωολογικής και Οικολογικής Εταιρείας, επιστημόνων εγνωσμένου κύρους, της Ελληνικής ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗΣ Εταιρείας και της Κίνησης για την Προστασία των Νησίδων, καθώς και το χρονικό της σωτηρίας τους από την καταστροφή, στο αφιέρωμα που θα βρείτε ΕΔΩ.
ΚΟΙΝΟ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ των:
Περιβαλλοντικές Οργανώσεις:
ΑΝΙΜΑ ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ ΑΡΧΕΛΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία Εταιρία Προστασίας Πρεσπών ΚΑΛΛΙΣΤΩ MEDASSET MOm/Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας
Κίνηση για την Προστασία των Νησίδων του Αιγαίου
Επιστημονικές Εταιρείες:
Ελληνική Βοτανική Εταιρεία Ελληνική Ερπετολογική Εταιρεία Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία Ελληνική Οικολογική Εταιρεία
Κατέβασμα σχετικού οπτικού υλικού από ΕΔΩ
Για περισσότερες πληροφορίες:
Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία: Ρούλα Τρίγκου, Συντονίστρια Επικοινωνίας | Τηλ.: 210 8227937 εσωτ.118, Κιν.: 6977 528200 | rtrigou@ornithologiki.gr
Ποιος είναι ο δρόμος για τη θάλασσα;
Συναντήσαμε ξανά την όμορφη νεράιδα «Έλλα» στο Καλό Νερό, στον κόλπο της Κυπαρισσίας
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ27/08/2025
Οι πολίτες μας βοηθούν να χαρτογραφήσουμε την σποραδική ωοτοκία των χελωνών στο Ιόνιο
Αυτή η μελέτη είναι ιδιαίτερα σημαντική καθώς υπογραμμίζει τη δύναμη της επιστήμης των πολιτών. Τα μάτια του κοινού στις παραλίες, η επαφή μέσω διαδικτυακών πλατφορμών και τα νέα εργαλεία αναφοράς διευρύνουν την κατανόησή μας για την ωοτοκία των χελωνών πέρα από τις παραλίες που παρακολουθούμε.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ23/08/2025
Η απαξίωση των Οργανώσεων της Κοινωνίας των Πολιτών υπονομεύει την ίδια την κοινωνία και τη θεσμική λειτουργία της Δημοκρατίας
Κοινή Επιστολή 67 Οργανώσεων και Δικτύων της Κοινωνίας των Πολιτών στον Πρωθυπουργό
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ21/08/2025
Απαγόρευση θήρας στη Χίο: Ανάσα ζωής για το καμένο νησί
Με τις καμένες εκτάσεις της Χίου να καπνίζουν ακόμη και την κυνηγετική περίοδο εντός των πυλών, 21 Περιβαλλοντικές Οργανώσεις, απευθύνουν επείγον αίτημα προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τη Διεύθυνση Δασών Χίου για την άμεση καθολική απαγόρευση της θήρας σε όλο το νησί.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ20/08/2025
Μια χελώνα φέρνει την ελπίδα μέσα στη νύχτα της φωτιάς
Μετά από ένα 12ωρο γεμάτο φόβο και αβεβαιότητα, η οικογένεια βρέθηκε μάρτυρας ενός θαύματος της φύσης. «Ήταν κάτι που θύμισε τι είναι σημαντικό. Μέσα στην απόγνωσή μας, ήταν αυτό που μας έδωσε ελπίδα»
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ14/08/2025
Μια αλυσίδα ζωής του ΑΡΧΕΛΩΝ με τη βοήθεια του Πράσινου Ταμείου
Με επιμονή, υπομονή, φαρμακευτική αγωγή και καθημερινή φροντίδα, η «Χιονούλα» πέρασε από την κρίσιμη φάση στην ανάρρωση.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ31/07/2025
ΠΡΟΣΟΧΗ - Μην ταΐζετε τις θαλάσσιες χελώνες – δεν είναι κατοικίδια ζώα- Προστατέψτε τις από τις ανθρωπογενείς επιδράσεις
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ ενημερώνει ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται το φαινόμενο ταΐσματος θαλάσσιων χελωνών από ανθρώπους σε παραθαλάσσιες περιοχές, λιμάνια και τουριστικά σημεία. Παρά τις καλές προθέσεις, αυτή η πρακτική προκαλεί σοβαρά προβλήματα για τις χελώνες και για τους ανθρώπους.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ25/07/2025
Νέος Σταθμός Ενημέρωσης στην Κυπαρισσία για το έργο LIFE MareNatura
Ο νέος Σταθμός βρίσκεται στο παραλιακό μέτωπο της πόλης και λειτουργεί καθημερινά από τις 18:30 έως τις 21:00
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ21/07/2025
Δημόσιες Εκσκαφές Φωλιών Θαλάσσιας Χελώνας στην Κρήτη
Οι εκσκαφές είναι ανοικτές για μεγάλους και παιδιά και γίνονται κατά τους μήνες Αύγουστο και Σεπτέμβριο στις παραλίες ωοτοκίας του Ρεθύμνου, των Χανίων και του Κόλπου της Μεσσαράς.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ21/07/2025
Δημόσιες Εκσκαφές Φωλιών Θαλάσσιας Χελώνας στην Πελοπόννησο
Οι εκσκαφές είναι ανοικτές για μεγάλους και παιδιά και γίνονται κατά τους μήνες Αύγουστο και Σεπτέμβριο στις παραλίες ωοτοκίας του Κυπαρισσιακού Κόλπου, του Ρωμανού, της Κορώνης και του Λακωνικού Κόλπου.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ16/07/2025
Πιο νωρίς από ποτέ ξεκίνησε η περίοδος εκκόλαψης του 2025 – Τα πρώτα χελωνάκια στη θάλασσα!
Η πρώτη εκκόλαψη φωλιάς έγινε στη δυτική Πελοπόννησο και ήταν η πιο πρώιμη στα 42 χρόνια καταγραφών και προστασίας που έχει συμπληρώσει ο ΑΡΧΕΛΩΝ.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ15/07/2025
Σημαντικές ανακοινώσεις στο 16ο Διεθνές Συνέδριο Ζωογεωγραφίας και Οικολογίας της Ελλάδας και των γειτονικών Περιοχών (ICZEGAR)
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ συμμετείχε δυναμικά στο συνέδριο με τρεις προφορικές παρουσιάσεις, οι οποίες ανέδειξαν σημαντικές πτυχές του ερευνητικού και διαχειριστικού έργου του στον τομέα της προστασίας των θαλάσσιων χελωνών.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ09/07/2025
Έλεγχοι στη Ζάκυνθο και την Κυπαρισσία από εκπροσώπους της Σύμβασης της Βέρνης
Οι εμπειρογνώμονες βρέθηκαν στην Ελλάδα για την παρακολούθηση της εφαρμογής των Συστάσεων που έχει υιοθετήσει η Διαρκής Επιτροπή της Σύμβασης της Βέρνης προς την χώρα μας σχετικά με την προστασία της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ02/07/2025
Επιστήμη των Πολιτών: Πώς έγινε πραγματικότητα η καταγραφή της Σποραδικής Ωοτοκίας θαλάσσιων χελωνών στο Αιγαίο
Για πάνω από 40 χρόνια, πολλοί άνθρωποι αναφέρουν θεάσεις και ίχνη χελωνών σε όλη την ελληνική ακτογραμμή. Χάρη στο ενδιαφέρον σας, έχουμε επιβεβαιώσει 577 μοναδικά γεγονότα ωοτοκίας εκτός των περιοχών που παρακολουθούμε συστηματικά!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ01/07/2025
Ολοκληρώθηκε η τοποθέτηση δορυφορικών πομπών και τα γυρίσματα στην Κρήτη
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ μόλις ολοκλήρωσε με επιτυχία την τοποθέτηση δορυφορικών πομπών σε θαλάσσιες χελώνες Καρέττα που βρέθηκαν να ωοτοκούν στην Κρήτη στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου LIFE MareNatura. Μάλιστα φέτος η ομάδα του Ντοκιμαντέρ του LIFE MareNatura μας συνόδευσε στο πεδίο!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ23/06/2025
Απολαύστε υπεύθυνα τις Παραλίες: Μαζί Προστατεύουμε τις Θαλάσσιες Χελώνες του Κυπαρισσιακού!
Οι φωλιές που έχουν καταγραφεί στην περιοχή έχουν ήδη ξεπεράσει τις 2.000. Προκειμένου να διαχειριστούμε με τον καλύτερο τρόπο τις προστατευόμενες παραλίες, προσαρμόσαμε τα πρωτόκολλα εργασίας πεδίου.