Παρέμβαση προς τη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου & προς την Ολομέλεια της Βουλής - 27 Νοεμβρίου 2020

Οι συν-υπογράφοντες σύλλογοι, στα πλαίσια υλοποίησης του σκοπού τους, περί προστασίας του φυσικού πλούτου της χώρα μας, αναπόσπαστο κομμάτι του οποίου αποτελεί η άγρια χλωρίδα και πανίδα, λειτουργούμε ήδη εδώ και δεκαετίες Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π.), με στόχο την περίθαλψη τραυματισμένων ή άρρωστων άγριων ζώων (στην πλειοψηφία τους απειλούμενα με εξαφάνιση και προστατευόμενα σύμφωνα με την εθνική, ευρωπαϊκή και διεθνή νομοθεσία), την αποθεραπεία τους και την επανένταξη στο φυσικό τους περιβάλλον.
Είμαστε εξαιρετικά θορυβημένοι με τις διατάξεις που περιέχονται στο άρθρο 44, παράγραφος 4 του προς ψήφιση Σχεδίου Νόμου «Εκσυγχρονισμός της Χωροταξικής και Πολεοδομικής Νομοθεσίας».
Δυστυχώς οι προτάσεις διατάξεων που αποστείλαμε στο ΥΠΕΝ τους τελευταίους 16 μήνες ζητώντας να συμπληρωθεί το νομοθετικό κενό της λειτουργίας των Κέντρων Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕΠΕΑΠ) που λειτουργούν σήμερα, έχουν αγνοηθεί.
Διαπιστώνουμε ότι οι προτεινόμενες διατάξεις είναι εξαιρετικά περιοριστικές και δεν αναγνωρίζουν τον πολλαπλό ρόλο των Κέντρων Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕΠΕΑΠ) ούτε τις ειδικές ανάγκες που προκύπτουν ανάλογα με τα χαρακτηριστικά των υπό περίθαλψη ζώων σε ότι αφορά την πρόσβαση στο ευρύ κοινό και σε κομβικές συγκοινωνίες .
Επίσης παραβλέπεται ότι τα Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π.) στηρίζονται σε εκτεταμένα δίκτυα διάσωσης, μέσω των οποίων, σε συνεργασία με αρμόδιες υπηρεσίες, μεταφέρονται τραυματισμένα ζώα που διασώζονται από συλλόγους και πολίτες. Σημαντικός αριθμός πολιτών υποστηρίζει τα Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π) προσφέροντας εθελοντική εργασία. Τέλος, τα Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π) συμβάλλουν καθοριστικά στην ενημέρωση κοινού και μαθητών για τα περιβαλλοντικά προβλήματα, αναγνωρίζοντας τη σύνδεση του ανθρώπου με τη φύση και τα πλάσματά της.
Επίσης με τις προτεινόμενες διατάξεις παραβλέπεται ότι η περίθαλψη των άγριων ζώων αποτελεί σημαντική δράση για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας διότι, αφ’ ενός διότι σε πολλές περιπτώσεις συνεισφέρει στη διάσωση προστατευόμενων ειδών σύμφωνα την εθνική, Ευρωπαϊκή και διεθνή νομοθεσία, αφ’ ετέρου δε συνεισφέρει στην έρευνα και την παρακολούθηση της ποιότητας του περιβάλλοντος, συγκεντρώνοντας πολύτιμα δεδομένα και επιστημονική γνώση.
ΤΟ ΣΗΜΕΡΙΝΟ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΚΕΝΟ
Το νομικό πλαίσιο που ισχύει για τα ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. είναι η Υπουργική Απόφαση (Υ.Α.) 336//2000 (ΥΑ 336107, ΦΕΚ Β 223/2000).
Στα υφιστάμενα χωροταξικά νομοθετήματα της Ελλάδας, δεν προβλέπεται ειδική κατηγορία χρήσης γης συμβατή με τη λειτουργία των ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. Σε συνέπεια του νομοθετικού αυτού κενού, τα ΚΕ.Π.Ε.Α.Π., τα οποία λειτουργούν στην Ελλάδα εδώ και αρκετά χρόνια (ορισμένα εξ αυτών για περισσότερα από 20 χρόνια), ταυτίζονται χωροταξικά με τις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις. Η εν λόγω ταύτιση ουδέν έρεισμα βρίσκει στην πραγματικότητα, καθώς στα Κέντρα Περίθαλψης δεν εκτρέφονται ζώα προς εκμετάλλευση αλλά περιθάλπονται ζώα της άγριας πανίδας, τα οποία δεν είναι ικανά να επιβιώσουν μόνα τους (λόγω τραυματισμού ή αρρώστιας), με μοναδικό στόχο την επανένταξή τους στο φυσικό τους περιβάλλον αμέσως μετά την αποθεραπεία τους. Πρόκειται επομένως για δύο εντελώς διαφορετικές κατηγορίες εγκαταστάσεων, οι οποίες επιτελούν διαφορετικό έργο και σκοπό.
Το εν λόγω νομοθετικό κενό επιχειρεί να καλύψει το άρθρο 44, παράγραφος 4 του προς ψήφιση Σχεδίου Νόμου «Εκσυγχρονισμός της Χωροταξικής και Πολεοδομικής Νομοθεσίας».
ΟΙ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΒΕΛΤΙΩΣΕΙΣ στα άρθρα 44 και 126 του Σχεδίου Νόμου
Ακολουθούν προτάσεις βελτίωσης της προς ψήφιση διάταξης, ώστε να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο και ευέλικτο πλαίσιο χωροθέτησης και αδειοδότησης των ΚΕ.Π.Ε.Α.Π., το οποίο θα ανταποκρίνεται στις αυξημένες ανάγκες περίθαλψης τραυματισμένων ή άρρωστων ζώων της άγριας πανίδας της Ελλάδας. Κατ’ ακολουθία, να συμβάλλει στην προστασία του φυσικού πλούτου της Ελλάδας και στην εκπλήρωση των ευρωπαϊκών και διεθνών περιβαλλοντικών υποχρεώσεων της χώρας.
Ο προφανώς από παραδρομή εσφαλμένος όρος «Κέντρα Προστασίας Αγρίων Ζώων» πρέπει να αντικατασταθεί από τον ορθό «Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π.)» ώστε να αποφευχθεί σύγχυση ως προς το ποιες εγκαταστάσεις αφορά η ειδική κατηγορία χρήσεων γης 36Α.
Τα ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. αποτελούνται από τρεις λειτουργικές ενότητες: (α) το γραφείο, (β) τον σταθμό πρώτων βοηθειών και (γ) την ενότητα περίθαλψης και επανένταξης των ατόμων της άγριας πανίδας. Οι τρείς ενότητες μπορούν να ενσωματώνονται κατά περίπτωση σε ένα ή σε περισσότερα ακίνητα. Προς αποφυγή παρερμηνειών πρέπει να προστεθεί ρητώς ότι η ειδική κατηγορία χρήσεων γης 36Α αφορά και τις 3 λειτουργικές ενότητες.
Η χωροθέτηση των ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. επιτρέπεται μόνο στις κατηγορίες περιοχών 3, 4, 10 του από 23.2.1987 ΠΔ (ΦΕΚ Δ 166/1987), δηλ. στις ΓΕΝΙΚΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑ, ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ-ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΠΟΛΗΣ & τις ΚΟΙΝΩΦΕΛΕΙΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ αντίστοιχα. Θεωρούμε ότι πρέπει να προστεθούν και στις ακόλουθες κατηγορίες περιοχών:
(i) Περιοχές αμιγούς κατοικίας (άρθρο 2 ΠΔ 59/2018 και 2 ΠΔ 1987) (μόνο ως προς τα γραφεία και τους σταθμούς πρώτων βοηθειών),
(ii) Τουρισμός – αναψυχή (άρθρο 5 ΠΔ 59/2018 και 8 ΠΔ 1987),
(iii) Παραγωγικές δραστηριότητες χαμηλής και μέσης όχλησης (άρθρο 8 ΠΔ 59/2018 και 5 ΠΔ 1987),
(iv) Τεχνόπολις - Τεχνολογικό Πάρκο (άρθρο 10 ΠΔ 59/2018),
(v) Εγκαταστάσεις Αστικών Υποδομών Κοινής Ωφέλειας (άρθρο 12 ΠΔ 59/2018),
(vi) Ειδικές χρήσεις (άρθρο 13 ΠΔ 59/2018),
(vii) Αγροτική χρήση (άρθρο 14 ΠΔ 59/2018),
(viii) Ζώνη προστασίας της φύσης (άρθρο 14 β ΠΔ 59/2018),
(ix) Ζώνη Διατήρησης οικοτόπων και ειδών (άρθρο 14 γ ΠΔ 59/2018),
(x) Ζώνη βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων (άρθρο 14 δ ΠΔ 59/2018),
(xi) Ειδικές κατηγορίες χρήσεων στις ΠΕΧΓ του άρθρου 7 του ν. 4447/2016 (άρθρο 15 ΠΔ 59/2018),
(xii) Επιτρεπτές μεταβατικά Χρήσεις σε οικισμούς κάτω των 2000 κατοίκων (άρθρο 16 ΠΔ 59/2018).
Ειδικά σε ότι αφορά την κατηγορία περιοχής «τουρισμός-αναψυχή» πρέπει να σημειωθεί ότι η αυξημένη επισκεψιμότητα και οι θετικές εντυπώσεις/αγάπη του κοινού ως προς τα ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. αποδεικνύει ότι αυτά αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του οικολογικού τουρισμού.
Επίσης σε ότι αφορά τις κατηγορίες περιοχών «Αγροτική χρήση», «Ζώνη προστασίας της φύσης», «Ζώνη Διατήρησης οικοτόπων και ειδών» και «Ζώνη βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων» πρέπει να σημειωθεί ότι οι εν λόγω περιοχές αποτελούν βιοτόπους για μεγάλο αριθμό προστατευόμενων ειδών ζώων, επομένως η δυνατότητα δημιουργίας υποδομών περίθαλψης ανταποκρίνεται αφενός στην αυξημένη παρουσία των ειδών σε αυτές τις περιοχές (και επομένως στις αυξημένες ανάγκες περίθαλψης), αφετέρου στην αποφυγή περιττών μετακινήσεων των άγριων ζώων (γεγονός που μπορεί να επηρεάζει αρνητικά τόσο την ευζωία τους όσο και την υγεία τους). Ακριβώς τα ανωτέρω αναφερόμενα γίνονται αντιληπτά από τα νομοθετήματα που έχουν εκδοθεί για την προστασία αυτών των περιοχών (Υπουργικές Αποφάσεις, Προεδρικά Διατάγματα), καθώς προβλέπουν τη δυνατότητα δημιουργίας υποδομών περίθαλψης. Τέλος πρέπει να αναφερθεί ότι αίσθηση προκαλείται από τη σύγκριση των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 44, καθώς σε αυτές τις κατηγορίες περιοχών επιτρέπεται η εγκατάσταση DataCentres αλλά όχι η εγκατάσταση κέντρων περίθαλψης ειδών άγριας πανίδας.
Κατόπιν των ανωτέρω προτείνουμε οι παράγραφοι 2 και 4 του άρθρου 44 να διαμορφωθούν ως εξής:
«2. Στις ειδικές κατηγορίες χρήσεων γης της παρ. ΙΙ του άρθρου 1 του π.δ. 59/2018 (Α’ 114) προστίθενται ειδικές κατηγορίες χρήσεων γης 21.Α Κέντρα Δεδομένων και τεχνολογικής υποστήριξης επιχειρήσεων και λοιπές συνοδευτικές δραστηριότητες (DataCentres) και 36.Α Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π.)».
«4. Η ειδική κατηγορία χρήσεων γης 36Α. Κέντρα Περίθαλψης Ειδών Άγριας Πανίδας (ΚΕ.Π.Ε.Α.Π.) της παρ. ΙΙ του άρθρου 1 του π.δ. 59/2018 επιτρέπεται στις περιοχές των άρθρων 3, 4, 10 του από 23.2.1987 π.δ. (Δ’ 166) και στις περιοχές των άρθρων 2 (μόνο ως προς τα γραφεία και τις πρώτες βοήθειες), 5, 8, 10, 12, 13, 14, 14β, 14γ, 14δ, 15 και 16 του π.δ. 59/2018 (Α’ 114), παράλληλα με τις χρήσεις γης που προβλέπονται από ισχύοντα Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΓΠΣ) και Σχέδια Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτών Πόλεων (ΣΧΟΟΑΠ), ακόμη και στις περιπτώσεις που η περιοχή έχει πολεοδομηθεί».
Παρατηρήσεις επί του άρθρου 126, παράγραφος 2 του νομοσχεδίου: Με την εν λόγω διάταξη επέρχεται τροποποίηση στο άρθρο 49, παράγραφος 1 του ν. 998/1979. Προτείνουμε την ίδια διάταξη να τροποποιηθεί και το άρθρο 45, παράγραφοι 8 και 9 του Ν. 998/1979 (καταβολή ανταλλάγματος χρήσης γης), ώστε ΚΕ.Π.Ε.Α.Π. που λειτουργούν σε δασικές περιοχές και παρέχουν περίθαλψη σε μεγάλα θηλαστικά (π.χ. αρκούδες, λύκοι) στο φυσικό τους περιβάλλον, να απαλλαγούν από την υποχρέωση καταβολής ανταλλάγματος χρήσης γης.
Οι Σύλλογοι:
ΑΛΚΥΟΝΗ ΑΝΙΜΑ ΑΡΙΩΝ ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ ΑΡΧΕΛΩΝ MOm Δράση για την Άγρια Ζωή Εταιρία Προστασίας Περιβάλλοντος Καστοριάς
Κατεβάστε την Παρέμβαση προς τη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου.
Τα Προγράμματα εθελοντισμού του ΑΡΧΕΛΩΝ για το 2021
Τέσσερις εθελοντές μας ανέβηκαν στο φημισμένο ηφαίστειο El Teide και συγκέντρωσαν χρήματα για τον ΑΡΧΕΛΩΝ. Πως έγινε αυτό;
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ13/08/2026
Τα χελωνάκια χρειάζονται βοήθεια τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο: Ειδική προσφορά εθελοντισμού για 2 εβδομάδες!
Για να μπορέσουμε να προστατεύσουμε τις φωλιές και τους τελευταίους νεοσσούς της φετινής χρονιάς, χρειαζόμαστε τη βοήθεια περισσότερων εθελοντών!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ10/08/2026
Ένα beach party ακυρώθηκε και 66 φωλιές σώθηκαν στα Χανιά!
Μια σημαντική νίκη για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας στα Χανιά, χάρη στην άμεση συνεργασία του ΑΡΧΕΛΩΝ και του ΟΦΥΠΕΚΑ.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ07/08/2026
Θαλάσσιες χελώνες στις παραλίες του Σαρωνικού: Γιατί το τάισμα δεν είναι πάντα πράξη αγάπης
Ενημερωτική δράση του Δήμου Σαρωνικού με τη συμμετοχή του ΑΡΧΕΛΩΝ για την ασφαλή και σωστή συνύπαρξη λουόμενων και άγριας ζωής.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ05/08/2026
Έλληνες ψαράδες απελευθερώνουν σπάνια Δερματοχελώνα στο Βόρειο Αιγαίο!
Μια εντυπωσιακή θαλάσσια χελώνα είχε παγιδευτεί στα δίχτυα του αλιευτικού, σε περιοχή του βόρειου Αιγαίου, κοντά στα σύνορα με την Τουρκία.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ30/07/2026
Αποκαλύπτοντας τα μυστικά της Caretta caretta: Ζήστε από κοντά τις δημόσιες εκσκαφές φωλιών σε Πελοπόννησο και Κρήτη
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ προσκαλεί το κοινό και τα ΜΜΕ σε μια ξεχωριστή εμπειρία περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και επιστημονικής παρατήρησης.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ20/07/2026
43 Χρόνια Μαρκαρίσματος Θαλάσσιων Χελωνών στην Ελλάδα Αποκαλύπτουν τα Ταξίδια τους στη Μεσόγειο
Νέα επιστημονική δημοσίευση του ΑΡΧΕΛΩΝ αναδεικνύει σημαντικές θαλάσσιες περιοχές για τις χελώνες στη Μεσόγειο, μέσα από το πρόγραμμα μαρκαρίσματος στη Ζάκυνθο, τον Κυπαρισσιακό Κόλπο και το Ρέθυμνο.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ17/07/2026
Στη Ζάκυνθο είδαμε τα πρώτα χελωνάκια του 2026!
Η ομάδα μας ανακάλυψε τα μικροσκοπικά ίχνη των νεοσσών ξημερώματα της Τρίτης 14 Ιουλίου στην παραλία Δάφνη του Κόλπου του Λαγανά.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ15/07/2026
Ένας σπάνιος γίγαντας στις ελληνικές θάλασσες: Τι αποκαλύπτει η νέα δημοσίευση του ΑΡΧΕΛΩΝ για τη Δερματοχελώνα
Μια νέα επιστημονική δημοσίευση του ΑΡΧΕΛΩΝ, συγκεντρώνει και αναλύει για πρώτη φορά όλες τις διαθέσιμες καταγραφές της Δερματοχελώνας στις ελληνικές θάλασσες.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ10/07/2026
Δράσεις περιβαλλοντικής ενημέρωσης για τη θαλάσσια χελώνα στην Κέρκυρα
Σειρά δράσεων περιβαλλοντικής ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης πραγματοποιήθηκε στην Κέρκυρα, με στόχο να φέρει κατοίκους και επισκέπτες πιο κοντά στην προστασία της θαλάσσιας χελώνας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ08/07/2026
Η προστασία της Καρέττα συμβάλλει στη διατήρηση της ισορροπίας των θαλάσσιων οικοσυστημάτων
Οι πρόσφατες αναφορές και η μεγάλη δημοσιότητα που έλαβε ο λαγοκέφαλος (Lagocephalus sceleratus) στην Ελλάδα έφεραν ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα της εξάπλωσης αυτού του χωροκατακτητικού είδους στη Μεσόγειο.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ05/07/2026
Πόσο προστατευμένο είναι τελικά το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου;
Δύο περιπτώσεις παραβίασης της περιβαλλοντικής νομοθεσίας στη Ζάκυνθο που έχουν μείνει χωρίς κυρώσεις.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ29/06/2026
Νέο Πρόγραμμα Προστασίας της Θαλάσσιας Χελώνας Καρέττα στην Κέρκυρα
Στρατηγική σύμπραξη του ΑΡΧΕΛΩΝ με το Ionian Environment Foundation και τον ξενοδοχειακό όμιλο Mar-Bella Collection για τη θωράκιση των παραλιών ωοτοκίας της Κέρκυρας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ26/06/2026
ΑΡΧΕΛΩΝ & TUI Turtle Aid Greece: 3 χρόνια επιτυχημένης δράσης στην Κρήτη
Με την ολοκλήρωση του έργου «TUI Turtle Aid Greece», ο ΑΡΧΕΛΩΝ παρουσιάζει τα εντυπωσιακά αποτελέσματα στην προστασία των φωλιών, την εκπαίδευση ξενοδοχο-ϋπαλλήλων και την ενημέρωση 66.000 τουριστών.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ24/06/2026
H αποτελεσματική προστασία της Caretta caretta περνάει μέσα από τις παραλίες ωοτοκίας
Έκθεση αξιολόγησης των παραλιών ωοτοκίας των θαλάσσιων χελωνών δείχνει ότι η πλειονότητα των περιοχών αυτών δέχεται έντονες πιέσεις
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ22/06/2026
Γιατί στεκόμαστε στο πλευρό όσων αντιδρούν για τις αμμοληψίες από το Ακρωτήρι Επανομής
Κρίσιμα ερωτήματα προκύπτουν σχετικά με τις επιπτώσεις της αμμοληψίας από το Ακρωτήρι Επανομής για την κατασκευή της 6ης Προβλήτας του Λιμένα Θεσσαλονίκης.


