Πέρυσι, περισσότερο από κάθε άλλη χρονιά καταγράφηκε ένα τραγικό ρεκόρ εκθαλασσώσεων θαλάσσιων χελωνών στον ελληνικό χώρο για τα τελευταία 20 χρόνια: 389 χελώνες βρέθηκαν νεκρές. Ειδικότερα, μόνο το αʼ εξάμηνο του 2010 έχουν ήδη σημειωθεί 190 εκθαλασσώσεις σε σύγκριση με το περυσινό εξάμηνο όπου είχαν αναφερθεί 160.

Αν στην πραγματικότητα αυτή προστεθούν και τα αντικειμενικά στοιχεία αναφορικά με τα είδη των τραυματισμών – πολλά από αυτά απίστευτα τραγικά και αδικαιολογήτως απάνθρωπα, όπως οι σκόπιμες θανατώσεις, τυφλώσεις, κλπ-, καθώς και τα ερευνητικά δεδομένα για τις αρνητικές ανθρωπογενείς επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον, στο θαλάσσιο περιβάλλον, στα ζώα και τα οικοσυστήματα, γίνεται εύκολα αντιληπτή η ανάγκη διαρκούς επαγρύπνησης και ενημέρωσης του πληθυσμού, σε ειδικές και γενικές ομάδες, προκειμένου η πληροφόρηση να οδηγήσει στην ευαισθητοποίηση και από εκεί στη γνώση.

Για τους λόγους αυτούς υλοποιούμε το πρόγραμμα «Μπορούμε να ζήσουμε μαζί» που υποστηρίζεται από την Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς και αναπτύσσεται πάνω σε δύο κεντρικούς άξονες:

α) στην ανάληψη και εκτέλεση μιας στοχευμένης και εκτεταμένης θεματικής εκστρατείας και κατά πρόσωπο ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού σε θέματα περιβαλλοντικών ζητημάτων, προστασίας και διαχείρισης της θαλάσσιας βιοποικιλότητας, με κέντρο αναφοράς ένα από τα πιο σημαντικά προστατευόμενα και απειλούμενα είδη στη χώρα μας, τη θαλάσσια χελώνα και τους βιότοπους της. Μέσα από ένα συγκροτημένο πρόγραμμα παροχής πληροφόρησης σκοπεύουμε στην εκπαίδευση των πολιτών, όπως αυτή συνίσταται με τη δημιουργία πνεύματος προσωπικής στράτευσης και κοινωνικής υπευθυνότητας παράλληλα με μια συστηματική αντίληψη της σχέσης του ανθρώπου με τη φύση.

β) στην ενδυνάμωση του Πανελληνίου Δικτύου Διάσωσης Θαλάσσιων Χελωνών μέσω της προώθησης της τηλεφωνικής γραμμής Διάσωσης (210 89 44 444) σε κατοίκους παράκτιων περιοχών, αλιείς, ΜΜΕ και ευρύ κοινό καθώς και βελτίωση και αναβάθμιση των εγκαταστάσεων και των λειτουργιών του Κέντρου Διάσωσης.

Ειδικότερα σε ό,τι αφορά τους ανθρώπους της θάλασσας, τους επαγγελματίες και τους ερασιτέχνες, τους δύτες και τους αλιείς, η προαγωγή τρόπων και μέσων σε τακτική βάση και με διαπροσωπική επαφή, ώστε να τους παρέχονται όσο το δυνατόν νωρίτερα, πληροφορίες σχετικά με τη δράση του Συλλόγου, τις απειλές για τη διαβίωση της θαλάσσιας χελώνας και τους τρόπους διάσωσής της καθώς επίσης να ενθαρρύνονται ατομικά να κάνουν χρήση των δυνατοτήτων επικοινωνίας και θετικής δράσης μπορεί να επιφέρει σημαντικά θετικά αποτελέσματα.

Η πρόταση και παρουσίαση των τρόπων ενεργούς και βιωματικής συμμετοχής σε ζητήματα προστασίας και διαχείρισης περιβάλλοντος συμβάλλει αναντίρρητα στην εξέλιξη τόσο των άμεσα συμμετεχόντων όσο και των αποδεκτών του προγράμματος δράσης ώστε να μπορούν να επαναπροσδιορίσουν τη σχέση τους με το περιβάλλον και να γίνουν κοινωνοί της προσπάθειας για την προστασία του. Ιδιαίτερα για τους ντόπιους, μόνιμους κατοίκους των περιοχών παραλιών ωοτοκίας, η υλοποίηση ενός τέτοιου προγράμματος δημιουργεί ισχυρούς δεσμούς και προωθεί την ενεργητική ανάληψη της προστασίας τους από τους ίδιους.

Άλλωστε το ίδιο το άμεσο φυσικό περιβάλλον ανάπτυξης του προγράμματος είναι αυτό που προκαλεί τη διαφορά: οι παραλίες ωοτοκίας της καρέττα-καρέττα είναι κοινές για τον άνθρωπο και για το άγριο ζώο. Εκεί που απλώνεις την πετσέτα σου μπορείς να δεις τις προστατευμένες με πλέγματα φωλιές του. Εκεί που κάνεις τον πρωινό / βραδινό σου περίπατο στην παραλία μπορείς να συναντήσεις τις ομάδες των εθελοντών του ΑΡΧΕΛΩΝ, να ανακαλύψεις ίχνη ή να δεις μια μητέρα να γεννά ή από μια φωλιά να ξεχύνονται προς τη θάλασσα νεογέννητα χελωνάκια. Θα ξέρεις τι πρέπει, τι επιτρέπεται και τι μπορείς να κάνεις. Παρόμοια, όταν βρεις μια τραυματισμένη χελώνα, κλπ., ο ρόλος του πολίτη και η συνεργασία του με το Πανελλήνιο Δίκτυο Διάσωσης του ΑΡΧΕΛΩΝ, τεχνογνωσία, οι τρόποι και τα μέσα διάσωσης, κ.ά.

Είναι η συλλογική προσπάθεια για τη διαμόρφωση ενός νέου συστήματος αξιών που θα μετασχηματίσει τους περιβαλλοντικούς προβληματισμούς σε νέα στάση ζωής, φιλικής για το περιβάλλον. Η εθνική και παγκόσμια πια κληρονομιά και κοινή περιουσία μας είναι ο πλούτος του περιβάλλοντος που θα μπορέσουμε να διατηρήσουμε και να μεταβιβάσουμε στις επόμενες γενιές.

Θεόδωρος Μπένος-Πάλμερ Διευθυντής ΑΡΧΕΛΩΝ