Οι νησίδες του Ν. Αιγαίου -τα «Γκαλαπάγκος της Μεσογείου»- απειλούνται με καταστροφή

Καθολική εναντίωση περιβαλλοντικών οργανώσεων και επιστημονικών φορέων στην εγκατάσταση ανεμογεννητριών σε προστατευόμενες βραχονησίδες
Την προστασία 14 προστατευόμενων νησίδων από την επικείμενη χωροθέτηση καταστροφικών έργων ζητούν από τον Πρωθυπουργό και την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με κοινή τους επιστολή οι Περιβαλλοντικές Οργανώσεις ΑΝΙΜΑ, ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, ΑΡΧΕΛΩΝ, Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία, Εταιρία Προστασίας Πρεσπών, ΚΑΛΛΙΣΤΩ, MEDASSET, MOm/Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας, καθώς και η Ελληνική Ερπετολογική Εταιρεία και η Ελληνική Οικολογική Εταιρεία. Το ίδιο ζητούν η Ελληνική Βοτανική Εταιρεία, η Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Κύπρου. Οι παραπάνω φορείς ενώνουν τη φωνή τους με τους κατ’ εξοχήν αρμόδιους Φορείς Διαχείρισης Κυκλάδων και Δωδεκανήσου, που έχουν ήδη γνωμοδοτήσει αρνητικά και έχουν απορρίψει συλλήβδην τα έργα.
Οι μικρές απομακρυσμένες νησίδες του Αιγαίου, τα «Γκαλαπάγκος της Μεσογείου» όπως είναι γνωστές στην επιστημονική κοινότητα, αποτελούν ένα από τα τελευταία ακέραια φυσικά καταφύγια της Ευρώπης. Η απομόνωση και η απουσία ανθρώπινων δραστηριοτήτων τις καθιστά πολύτιμα καταφύγια για ολόκληρες αποικίες σπάνιων πουλιών και για την ανάπτυξη μοναδικών μορφών ζωής. Λόγω της υψηλής οικολογικής τους αξίας, οι 14 νησίδες έχουν ενταχθεί στο σύνολό τους στο Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών Natura 2000. Στις νησίδες αυτές, όπου ακόμη και η επιστημονική έρευνα επιτρέπεται μόνο -υπό αυστηρότατους όρους- για ελάχιστο χρόνο και χωρίς φωτισμό τη νύχτα, σχεδιάζεται η χωροθέτηση 104 ανεμογεννητριών (3MW-6MW έκαστη), 70 χιλιομέτρων οδικού δικτύου, 14 λιμανιών, 14 ελικοδρόμιων, μόνιμος έντονος φωτισμός, κτίρια και δεξαμενές σε κατασκευαστική περίοδο που θα διαρκέσει τουλάχιστον πέντε χρόνια.

Πρόκειται για ένα φαραωνικό έργο που θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη περιβαλλοντική βλάβη και θα αλλοιώσει οριστικά τον χαρακτήρα των νησίδων , θα καταστρέψει προστατευόμενους οικότοπους και θα οδηγήσει στην εξαφάνιση ολόκληρες αποικίες από προστατευόμενα είδη πουλιών και άλλα σπάνια ή/και ενδημικά είδη χλωρίδας και πανίδας, κάποια από τα οποία ζουν αποκλειστικά στις νησίδες αυτές. Παρόλα αυτά, η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) και η Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση (ΕΟΑ) που τη συνοδεύει καταλήγουν στο εξωφρενικό συμπέρασμα των «ασθενών» επιπτώσεων στις μέχρι τώρα ανέγγιχτες από την ανθρώπινη δραστηριότητα νησίδες, αφού, ενάντια σε κάθε επιστημονική δεοντολογία, τίθενται απολύτως αυθαίρετα κριτήρια -ενδεικτικά τα 300 μέτρα ως ελάχιστη απόσταση ανεμογεννητριών από αποικίες Μαυροπετρίτη, ενώ η διεθνώς αποδεκτή απόσταση είναι δεκαπλάσια. Επίσης η ΜΠΕ αγνοεί κρίσιμα δεδομένα, όπως την ύπαρξη της μεγαλύτερης στην Ελλάδα αποικίας Αρτέμη στις νησίδες της Ανάφης, τα υψηλά ποσοστά ενδημισμού φυτών και ασπόνδυλων ζώων αλλά και ουσιώδη στοιχεία της οικολογίας ειδών.
Η κατασκευή και λειτουργία των αιολικών σταθμών και η συνεχής ανθρώπινη παρουσία στις νησίδες απειλούν άμεσα με πρόσκρουση, εκτοπισμό και καταστροφή ενδιαιτήματος όλα τα προστατευόμενα είδη πουλιών που ζουν σε αυτές. Συγκεκριμένα: περισσότερα από 650 ζευγάρια Μαυροπετρίτη σε 12 νησίδες (άνω του 4,5% του παγκόσμιου πληθυσμού), 120 - 160 ζευγάρια Αιγαιόγλαρου σε 6-8 νησίδες (άνω του 20% του ελληνικού πληθυσμού), εκατοντάδες (πιθανώς πάνω από 1.000) ζευγάρια Αρτέμη και Μύχου σε τουλάχιστον 5 νησίδες, πολλές δεκάδες ζευγάρια Θαλασσοκόρακα σε 10 νησίδες και τουλάχιστον ένα ζευγάρι Σπιζαετού. Επίσης, αναμένεται να προκληθούν σημαντικές αρνητικές έως ανεπανόρθωτες επιπτώσεις στα φυσικά οικοσυστήματα (τύποι οικοτόπων) και είδη φυτών που προστατεύονται από την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ, αλλά και σε πολλά ενδημικά και μοναδικά φυτικά είδη των βραχονησίδων. Η κατασκευή και λειτουργία των αιολικών σταθμών θα οδηγήσουν στη δημιουργία ενός κάθετου φράγματος ανεμογεννητριών πάνω στον μεταναστευτικό διάδρομο αρπακτικών στα Λέβιθα και στην εισαγωγή θηρευτών, όπως τα ποντίκια, με ολέθριες συνέπειες στα αβγά και τους νεοσσούς των πουλιών.

Αν το έργο αυτό υλοποιηθεί, η Ελλάδα, η Ευρώπη και ο κόσμος θα χάσουν οριστικά ένα μοναδικό οικοσύστημα το οποίο έχει χαρακτηριστεί ανάλογης οικολογικής αξίας με τα νησιά Γκαλαπάγκος για τα είδη που φιλοξενεί και διότι αποτελεί ένα από τα τελευταία αυθεντικά «εργαστήρια εξέλιξης» όπου τα οικοσυστήματα και τα είδη λειτουργούν ακόμη υπό φυσικές διαδικασίες.
Η ΜΠΕ και η ΕΟΑ βρίσκονται αυτή τη στιγμή στο στάδιο της αξιολόγησης από τη Διοίκηση. Οι Φορείς Διαχείρισης Κυκλάδων και Δωδεκανήσου τις έχουν τεκμηριωμένα και συλλήβδην απορρίψει. Η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία έχει επίσης τεκμηριώσει κατά το στάδιο της δημόσιας διαβούλευσης ότι το έργο πρέπει να απορριφθεί, ενώ την εναντίωσή τους στο επικείμενο έργο έχουν εκφράσει η Ελληνική Βοτανική Εταιρεία, η Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Κύπρου.
Ο νέος χωροταξικός σχεδιασμός για τις ΑΠΕ που βρίσκεται ήδη στη φάση αναθεώρησης είναι βέβαιο ότι θα προβλέπει την αποτροπή τέτοιων στρεβλώσεων και καταστροφών σαν αυτή που δρομολογείται, με βάση έναν σχεδιασμό που θα έχει ως γνώμονα την αναχαίτιση της κλιματικής αλλαγής με παράλληλη προστασία της βιοποικιλότητας.
Οι οργανώσεις και φορείς που συνυπογράφουν καλούν τον Πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Κωνσταντίνο Χατζηδάκη να αποτρέψουν τη χωροθέτηση ΑΣΠΗΕ στις ανέγγιχτες μέχρι σήμερα νησίδες και να τις διαφυλάξουν ως ένα από τα πολυτιμότερα αποθέματα της παγκόσμιας φυσικής κληρονομιάς.
Σημειώσεις για τους συντάκτες:
Κατέβασμα σχετικού οπτικού υλικού από ΕΔΩ
Περισσότερα για τη χωροθέτηση των τριών ΑΣΠΗΕ και τη σημασία των ακατοίκητων νησίδων: www . ornithologiki . gr / nisides
Δείτε τη γνωμοδότηση του Φορέα Διαχείρισης Κυκλάδων εδώ και του Φορέα Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου εδώ
H έκθεση τεκμηρίωσης της Ελληνικής ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗΣ Εταιρείας για την απόρριψη του έργου είναι διαθέσιμη εδώ
Σχετική εισήγηση του Επιστημονικού Προσωπικού του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης είναι διαθέσιμη εδώ
Σχετική εισήγηση των Κώστα Τριάντη, Αν. Καθηγητή Βιοποικιλότητας Οικοσυστημάτων στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και Σπύρου Σφενδουράκη, Καθηγητή Οικολογίας και Βιοποικιλότητας στο Παν/μιο Κύπρου είναι διαθέσιμη εδώ
Δείτε σχετική παρέμβαση της Ελληνικής Βοτανικής Εταιρείας εδώ
Για περισσότερες πληροφορίες:
Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία: Ρούλα Τρίγκου, Συντονίστρια Επικοινωνίας | Τηλ.: 210 8228704 εσωτ.118, Κιν.: 6977 528200 | rtrigou@ornithologiki.gr
Ελληνική Βοτανική Εταιρεία: Παναγιώτης Δημόπουλος, Καθηγητής Βοτανικής και Οικολογίας - Πρόεδρος EBE | Τηλ.: 2610 996777, Κιν.: 6944 297537 | pdimopoulos@upatras.gr
Τα 9 προγράμματα περιβαλλοντικού εθελοντισμού του ΑΡΧΕΛΩΝ για το 2020
Η προστασία της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta στον Κόλπο του Λαγανά, στην Ζάκυνθο, κατά το 2019.
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ21/04/2026
Σε Ενδιαφέρει το Μέλλον της Φύσης; Οι Υποτροφίες ΑΡΧΕΛΩΝ 2026 είναι εδώ!
Θέλεις να δουλέψεις για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας αλλά σε προβληματίζει το κόστος συμμετοχής; Με τις φετινές Υποτροφίες Εθελοντισμού & Πρακτικής Άσκησης, ο ΑΡΧΕΛΩΝ επενδύει στη νέα γενιά της Ελλάδας και στηρίζει έμπρακτα τα δικά σου βήματα στο πεδίο
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ18/04/2026
Πώς μια θαλάσσια χελώνα «φώτισε» τα άγνωστα μονοπάτια του Αιγαίου
Η Helen Jane δεν ήταν απλά μια ακόμη θαλάσσια χελώνα που βρέθηκε νεκρή σε μία ελληνική ακτή. Για τους ερευνητές του ΑΡΧΕΛΩΝ, ήταν ένας ζωντανός φάρος πληροφοριών.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ17/04/2026
Επιβιώνει όντως 1 στα 1.000 χελωνάκια; Νέα επιστημονική έρευνα επανεξετάζει το εμβληματικό νούμερο
Για δεκαετίες, μια φράση έχει καθορίσει την προσπάθεια διατήρησης των θαλάσσιων χελωνών: 1 στα 1.000. Αυτό το στατιστικό υποδηλώνει ότι για κάθε χίλιους νεοσσούς που φτάνουν στη θάλασσα, μόνο ένα θα επιβιώσει στο μακρύ ταξίδι προς την ενηλικίωση.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ16/04/2026
Διαδικτυακή Ημερίδα για Φοιτητές 2026
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ προσκαλεί φοιτητές και ενδιαφερόμενους από όλα τα επιστημονικά πεδία να γνωρίσουν από κοντά τον σύγχρονο κόσμο της προστασίας της θαλάσσιας χελώνας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ15/04/2026
Ανακοίνωση 12 περιβαλλοντικών οργανώσεων για τις ρυθμίσεις σε περιοχές Natura 2000 στο υπό διαβούλευση νομοσχέδιο ΥΠΕΝ
Κοινό σχόλιο περιβαλλοντικών οργανώσεων στη διαβούλευση του ν/σ ΥΠΕΝ σχετικά με την προτεινόμενη πολεοδόμηση εντός προστατευόμενων περιοχών.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ10/04/2026
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ στην πρωτοβουλία “Move It Now” του Δήμου Χανίων
Μέσα από εκπαιδευτικές δραστηριότητες, παιχνίδια και συζητήσεις, οι μαθητές είχαν την ευκαιρία να αντιληφθούν ότι κάθε "πράσινη" επιλογή στηn καθημερινότητά μας είναι μια άμεση βοήθεια προς το περιβάλλον.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ09/04/2026
Χανιά: Μια μεγάλη «συστράτευση» για τις παραλίες ωοτοκίας
Με το βλέμμα στην επερχόμενη περίοδο ωοτοκίας, ο τουριστικός κόσμος των Χανίων έδωσε δυναμικό «παρών» την Πέμπτη 2 Απριλίου στο Δημαρχείο της πόλης.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ08/04/2026
Η επιστροφή του «Γίγαντα»: Ο Έβερεστ ταξιδεύει ξανά στις ελληνικές θάλασσες μετά από δύο χρόνια περίθαλψης
Με μια ιδιαίτερα συγκινητική απελευθέρωση ξεκίνησε το 2026 για το Κέντρο Διάσωσης Θαλάσσιων Χελωνών του ΑΡΧΕΛΩΝ. Ο "Έβερεστ", μια από τις μεγαλύτερες θαλάσσιες χελώνες που έχουν φιλοξενηθεί ποτέ στις εγκαταστάσεις του Συλλόγου, επέστρεψε στο φυσικό του περιβάλλον στις 30 Μαρτίου, έπειτα από μια πολύμηνη και απαιτητική μάχη για τη ζωή του.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ07/04/2026
Πάνω από τη σκόνη: Το Ρέθυμνο «βλέπει» βιώσιμο μέλλον με τις θαλάσσιες χελώνες
Ούτε η αφρικανική σκόνη ούτε η αμμοθύελλα της περασμένης Τετάρτης στάθηκαν εμπόδιο για τους φορείς του Ρεθύμνου, που συγκεντρώθηκαν στο Δημαρχείο για την εκδήλωση του ΑΡΧΕΛΩΝ!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ02/04/2026
Ο Εθελοντισμός Γίνεται Συναρπαστικός: Ειδικές Προσφορές για το 2026
Ο ΑΡΧΕΛΩΝ σε προσκαλεί να συμμετάσχεις στα προγράμματα πεδίου και να προστατεύσεις ενεργά τις θαλάσσιες χελώνες και τους βιοτόπους τους.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ09/03/2026
Έγινε η ετήσια Γενική Συνέλευση του Σωματείου
Το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2026 τα μέλη του ΑΡΧΕΛΩΝ συναντήθηκαν στη Γλυφάδα για την Ετήσια Γενική Συνέλευση.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ03/03/2026
Ψηφιακή περιπέτεια για την τάξη σας με τον ΑΡΧΕΛΩΝ
Μέσα από ζωντανή σύνδεση με το Κέντρο, οι μαθητές μαθαίνουν για τις ιστορίες διάσωσης των χελωνών και ενημερώνονται για το πώς οι καθημερινές ανθρώπινες δραστηριότητες μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τα θαλάσσια οικοσυστήματα.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ03/03/2026
Σας περιμένουμε στην Διαδικτυακή Παρουσίαση των Αποτελεσμάτων του 2025!
Τη Δευτέρα 23 Μαρτίου (19:00 – 20:30) είναι η ευκαιρία να συναντηθούμε ξανά διαδικτυακά και να μοιραστούμε όσα καταφέραμε μαζί τον περασμένο χρόνο.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ24/02/2026
32 Χρόνια Επιστρέφει για Να Γεννήσει: Ένα Ρεκόρ Αναπαραγωγικής Ζωής για την Καρέττα στον Κυπαρισσιακό Κόλπο
Όταν αναλύσαμε τους κωδικούς των χελωνών καταλάβαμε ότι πρόκειται για μια χελώνα που είχε μαρκαριστεί πρώτη φορά στην περιοχή πριν 32 χρόνια! Συγκεκριμένα, η χελώνα P4849 είχε μαρκαριστεί στις 7 Ιουλίου 1993 και σήμερα αποτελεί τη χελώνα με τη μεγαλύτερη τεκμηριωμένη διάρκεια αναπαραγωγικής ζωής στον Κυπαρισσιακό Κόλπο!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ18/02/2026
Η Μεσόγειος που Προστατεύουμε Μαζί: Ο ΑΡΧΕΛΩΝ Παρουσίασε το Έργο του 2025 και τη Νέα Έκθεση LIFE MareNatura
Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου στη Γλυφάδα η παρουσίαση του απολογισμού μιας δυναμικής χρονιάς για τον ΑΡΧΕΛΩΝ, τιμώντας τους ανθρώπους που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή για την προστασία της Μεσογείου.


