Οι νησίδες του Ν. Αιγαίου -τα «Γκαλαπάγκος της Μεσογείου»- απειλούνται με καταστροφή

Καθολική εναντίωση περιβαλλοντικών οργανώσεων και επιστημονικών φορέων στην εγκατάσταση ανεμογεννητριών σε προστατευόμενες βραχονησίδες
Την προστασία 14 προστατευόμενων νησίδων από την επικείμενη χωροθέτηση καταστροφικών έργων ζητούν από τον Πρωθυπουργό και την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με κοινή τους επιστολή οι Περιβαλλοντικές Οργανώσεις ΑΝΙΜΑ, ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, ΑΡΧΕΛΩΝ, Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία, Εταιρία Προστασίας Πρεσπών, ΚΑΛΛΙΣΤΩ, MEDASSET, MOm/Εταιρεία για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας, καθώς και η Ελληνική Ερπετολογική Εταιρεία και η Ελληνική Οικολογική Εταιρεία. Το ίδιο ζητούν η Ελληνική Βοτανική Εταιρεία, η Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Κύπρου. Οι παραπάνω φορείς ενώνουν τη φωνή τους με τους κατ’ εξοχήν αρμόδιους Φορείς Διαχείρισης Κυκλάδων και Δωδεκανήσου, που έχουν ήδη γνωμοδοτήσει αρνητικά και έχουν απορρίψει συλλήβδην τα έργα.
Οι μικρές απομακρυσμένες νησίδες του Αιγαίου, τα «Γκαλαπάγκος της Μεσογείου» όπως είναι γνωστές στην επιστημονική κοινότητα, αποτελούν ένα από τα τελευταία ακέραια φυσικά καταφύγια της Ευρώπης. Η απομόνωση και η απουσία ανθρώπινων δραστηριοτήτων τις καθιστά πολύτιμα καταφύγια για ολόκληρες αποικίες σπάνιων πουλιών και για την ανάπτυξη μοναδικών μορφών ζωής. Λόγω της υψηλής οικολογικής τους αξίας, οι 14 νησίδες έχουν ενταχθεί στο σύνολό τους στο Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών Natura 2000. Στις νησίδες αυτές, όπου ακόμη και η επιστημονική έρευνα επιτρέπεται μόνο -υπό αυστηρότατους όρους- για ελάχιστο χρόνο και χωρίς φωτισμό τη νύχτα, σχεδιάζεται η χωροθέτηση 104 ανεμογεννητριών (3MW-6MW έκαστη), 70 χιλιομέτρων οδικού δικτύου, 14 λιμανιών, 14 ελικοδρόμιων, μόνιμος έντονος φωτισμός, κτίρια και δεξαμενές σε κατασκευαστική περίοδο που θα διαρκέσει τουλάχιστον πέντε χρόνια.

Πρόκειται για ένα φαραωνικό έργο που θα προκαλέσει ανεπανόρθωτη περιβαλλοντική βλάβη και θα αλλοιώσει οριστικά τον χαρακτήρα των νησίδων , θα καταστρέψει προστατευόμενους οικότοπους και θα οδηγήσει στην εξαφάνιση ολόκληρες αποικίες από προστατευόμενα είδη πουλιών και άλλα σπάνια ή/και ενδημικά είδη χλωρίδας και πανίδας, κάποια από τα οποία ζουν αποκλειστικά στις νησίδες αυτές. Παρόλα αυτά, η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) και η Ειδική Οικολογική Αξιολόγηση (ΕΟΑ) που τη συνοδεύει καταλήγουν στο εξωφρενικό συμπέρασμα των «ασθενών» επιπτώσεων στις μέχρι τώρα ανέγγιχτες από την ανθρώπινη δραστηριότητα νησίδες, αφού, ενάντια σε κάθε επιστημονική δεοντολογία, τίθενται απολύτως αυθαίρετα κριτήρια -ενδεικτικά τα 300 μέτρα ως ελάχιστη απόσταση ανεμογεννητριών από αποικίες Μαυροπετρίτη, ενώ η διεθνώς αποδεκτή απόσταση είναι δεκαπλάσια. Επίσης η ΜΠΕ αγνοεί κρίσιμα δεδομένα, όπως την ύπαρξη της μεγαλύτερης στην Ελλάδα αποικίας Αρτέμη στις νησίδες της Ανάφης, τα υψηλά ποσοστά ενδημισμού φυτών και ασπόνδυλων ζώων αλλά και ουσιώδη στοιχεία της οικολογίας ειδών.
Η κατασκευή και λειτουργία των αιολικών σταθμών και η συνεχής ανθρώπινη παρουσία στις νησίδες απειλούν άμεσα με πρόσκρουση, εκτοπισμό και καταστροφή ενδιαιτήματος όλα τα προστατευόμενα είδη πουλιών που ζουν σε αυτές. Συγκεκριμένα: περισσότερα από 650 ζευγάρια Μαυροπετρίτη σε 12 νησίδες (άνω του 4,5% του παγκόσμιου πληθυσμού), 120 - 160 ζευγάρια Αιγαιόγλαρου σε 6-8 νησίδες (άνω του 20% του ελληνικού πληθυσμού), εκατοντάδες (πιθανώς πάνω από 1.000) ζευγάρια Αρτέμη και Μύχου σε τουλάχιστον 5 νησίδες, πολλές δεκάδες ζευγάρια Θαλασσοκόρακα σε 10 νησίδες και τουλάχιστον ένα ζευγάρι Σπιζαετού. Επίσης, αναμένεται να προκληθούν σημαντικές αρνητικές έως ανεπανόρθωτες επιπτώσεις στα φυσικά οικοσυστήματα (τύποι οικοτόπων) και είδη φυτών που προστατεύονται από την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ, αλλά και σε πολλά ενδημικά και μοναδικά φυτικά είδη των βραχονησίδων. Η κατασκευή και λειτουργία των αιολικών σταθμών θα οδηγήσουν στη δημιουργία ενός κάθετου φράγματος ανεμογεννητριών πάνω στον μεταναστευτικό διάδρομο αρπακτικών στα Λέβιθα και στην εισαγωγή θηρευτών, όπως τα ποντίκια, με ολέθριες συνέπειες στα αβγά και τους νεοσσούς των πουλιών.

Αν το έργο αυτό υλοποιηθεί, η Ελλάδα, η Ευρώπη και ο κόσμος θα χάσουν οριστικά ένα μοναδικό οικοσύστημα το οποίο έχει χαρακτηριστεί ανάλογης οικολογικής αξίας με τα νησιά Γκαλαπάγκος για τα είδη που φιλοξενεί και διότι αποτελεί ένα από τα τελευταία αυθεντικά «εργαστήρια εξέλιξης» όπου τα οικοσυστήματα και τα είδη λειτουργούν ακόμη υπό φυσικές διαδικασίες.
Η ΜΠΕ και η ΕΟΑ βρίσκονται αυτή τη στιγμή στο στάδιο της αξιολόγησης από τη Διοίκηση. Οι Φορείς Διαχείρισης Κυκλάδων και Δωδεκανήσου τις έχουν τεκμηριωμένα και συλλήβδην απορρίψει. Η Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία έχει επίσης τεκμηριώσει κατά το στάδιο της δημόσιας διαβούλευσης ότι το έργο πρέπει να απορριφθεί, ενώ την εναντίωσή τους στο επικείμενο έργο έχουν εκφράσει η Ελληνική Βοτανική Εταιρεία, η Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστήμιου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Κύπρου.
Ο νέος χωροταξικός σχεδιασμός για τις ΑΠΕ που βρίσκεται ήδη στη φάση αναθεώρησης είναι βέβαιο ότι θα προβλέπει την αποτροπή τέτοιων στρεβλώσεων και καταστροφών σαν αυτή που δρομολογείται, με βάση έναν σχεδιασμό που θα έχει ως γνώμονα την αναχαίτιση της κλιματικής αλλαγής με παράλληλη προστασία της βιοποικιλότητας.
Οι οργανώσεις και φορείς που συνυπογράφουν καλούν τον Πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη και τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Κωνσταντίνο Χατζηδάκη να αποτρέψουν τη χωροθέτηση ΑΣΠΗΕ στις ανέγγιχτες μέχρι σήμερα νησίδες και να τις διαφυλάξουν ως ένα από τα πολυτιμότερα αποθέματα της παγκόσμιας φυσικής κληρονομιάς.
Σημειώσεις για τους συντάκτες:
Κατέβασμα σχετικού οπτικού υλικού από ΕΔΩ
Περισσότερα για τη χωροθέτηση των τριών ΑΣΠΗΕ και τη σημασία των ακατοίκητων νησίδων: www . ornithologiki . gr / nisides
Δείτε τη γνωμοδότηση του Φορέα Διαχείρισης Κυκλάδων εδώ και του Φορέα Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Δωδεκανήσου εδώ
H έκθεση τεκμηρίωσης της Ελληνικής ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗΣ Εταιρείας για την απόρριψη του έργου είναι διαθέσιμη εδώ
Σχετική εισήγηση του Επιστημονικού Προσωπικού του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης είναι διαθέσιμη εδώ
Σχετική εισήγηση των Κώστα Τριάντη, Αν. Καθηγητή Βιοποικιλότητας Οικοσυστημάτων στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και Σπύρου Σφενδουράκη, Καθηγητή Οικολογίας και Βιοποικιλότητας στο Παν/μιο Κύπρου είναι διαθέσιμη εδώ
Δείτε σχετική παρέμβαση της Ελληνικής Βοτανικής Εταιρείας εδώ
Για περισσότερες πληροφορίες:
Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία: Ρούλα Τρίγκου, Συντονίστρια Επικοινωνίας | Τηλ.: 210 8228704 εσωτ.118, Κιν.: 6977 528200 | rtrigou@ornithologiki.gr
Ελληνική Βοτανική Εταιρεία: Παναγιώτης Δημόπουλος, Καθηγητής Βοτανικής και Οικολογίας - Πρόεδρος EBE | Τηλ.: 2610 996777, Κιν.: 6944 297537 | pdimopoulos@upatras.gr
Τα 9 προγράμματα περιβαλλοντικού εθελοντισμού του ΑΡΧΕΛΩΝ για το 2020
Η προστασία της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta στον Κόλπο του Λαγανά, στην Ζάκυνθο, κατά το 2019.
ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ26/06/2026
ΑΡΧΕΛΩΝ & TUI Turtle Aid Greece: 3 χρόνια επιτυχημένης δράσης στην Κρήτη
Με την ολοκλήρωση του έργου «TUI Turtle Aid Greece», ο ΑΡΧΕΛΩΝ παρουσιάζει τα εντυπωσιακά αποτελέσματα στην προστασία των φωλιών, την εκπαίδευση ξενοδοχο-ϋπαλλήλων και την ενημέρωση 66.000 τουριστών.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ24/06/2026
H αποτελεσματική προστασία της Caretta caretta περνάει μέσα από τις παραλίες ωοτοκίας
Έκθεση αξιολόγησης των παραλιών ωοτοκίας των θαλάσσιων χελωνών δείχνει ότι η πλειονότητα των περιοχών αυτών δέχεται έντονες πιέσεις
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ22/06/2026
Γιατί στεκόμαστε στο πλευρό όσων αντιδρούν για τις αμμοληψίες από το Ακρωτήρι Επανομής
Κρίσιμα ερωτήματα προκύπτουν σχετικά με τις επιπτώσεις της αμμοληψίας από το Ακρωτήρι Επανομής για την κατασκευή της 6ης Προβλήτας του Λιμένα Θεσσαλονίκης.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ22/06/2026
Αποχαιρετώντας τη Μόνα Χαλίλ
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ19/06/2026
«Ταξίδι» στον κόσμο της θαλάσσιας μεγαπανίδας: Νέα φωτογραφική έκθεση στον Περιβαλλοντικό Σταθμό του Αγιαννάκη
Η νέα Φωτογραφική Έκθεση LIFE MareNatura είναι ανοιχτή για το κοινό κάθε Σάββατο 18:00 - 21:00 στον Αγιαννάκη Μεσσηνίας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ16/06/2026
Νέα δεδομένα αποκαλύπτουν ότι οι θαλάσσιες χελώνες ακολουθούν πολύ πιο πολύπλοκες στρατηγικές μετανάστευσης
Η Παγκόσμια Ημέρα Θαλάσσιας Χελώνας είναι μια ευκαιρία να γιορτάσουμε τις επιτυχίες μας αλλά και να θυμηθούμε γιατί συνεχίζουμε να ερευνούμε και να προστατεύουμε αυτά τα αρχαία ταξιδιάρικα πλάσματα.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ16/06/2026
Συντονισμένη δράση σε Ελλάδα, Κύπρο και Ιταλία για την προστασία των θαλάσσιων χελωνών απέναντι στην κλιματική κρίση
Σήμερα, 16 Ιουνίου, ο κόσμος γιορτάζει την Παγκόσμια Ημέρα Θαλάσσιας Χελώνας. Στη Μεσόγειο, όμως, η φετινή ημέρα αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η κλιματική κρίση μεταβάλλει ολοένα και περισσότερο τις παράκτιες περιοχές και τους βιότοπους ωοτοκίας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ15/06/2026
Γιορτή της Χελώνας: «Βουτήξαμε» σε Βαθιά Νερά στο Κέντρο Διάσωσης του ΑΡΧΕΛΩΝ!
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ09/06/2026
Μικροί και μεγάλοι γιόρτασαν "σαν χελωνάδες" την ημέρα Περιβάλλοντος
Την Παρσκευή 5 Ιουνίου, η ομάδα του ΑΡΧΕΛΩΝ στο Ρέθυμνο συμμετείχε σε μια ξεχωριστή εκδήλωση σε συνεργασία με τον Δήμο Ρεθύμνης και το 2ο Πειραματικό Σχολείο Ρεθύμνης.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ02/06/2026
Καθαρές παραλίες, ασφαλείς χελώνες: Ο οδηγός μας για υπεύθυνη δράση
Δες μερικούς απλούς αλλά κρίσιμους κανόνες που πρέπει να ακολουθούνται για τον καθαρισμό των παραλιών ωοτοκίας.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ29/05/2026
Οκτώ ξενοδοχεία της Βόρειας Κρήτης πιστοποιούνται ως «turtle-friendly» από το TUI Care Foundation
Οι οκτώ ξενοδοχειακές μονάδες της Βόρειας Κρήτης συγκαταλέγονται στις πρώτες επιχειρήσεις παγκοσμίως που έλαβαν τη νέα πιστοποίηση «turtle-friendly» του TUI Care Foundation, στο οποίο συνεργάστηκε και ο ΑΡΧΕΛΩΝ. Η διάκριση αυτή αναγνωρίζει τη δέσμευσή τους στην προστασία των παραλιών ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας Καρέττα και αναδεικνύει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ του τουριστικού κλάδου και των δράσεων διατήρησης της φύσης.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ25/05/2026
Οι ελληνικές παραλίες ξεχώρισαν ξανά με 624 «Γαλάζιες Σημαίες»
Την Πέμπτη 14 Μαΐου 2026, βρεθήκαμε στο Παλαιό Φάληρο για την επίσημη ανακοίνωση των βραβεύσεων του Προγράμματος «Γαλάζια Σημαία» της Ελληνικής Εταιρίας Προστασίας της Φύσης
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ18/05/2026
Έναρξη για την περίοδο ωοτοκίας: Οι πρώτες φωλιές Caretta caretta για το 2026 είναι γεγονός!
Κυπαρισσιακός Κόλπος και Κόλπος Λαγανά Ζακύνθου υποδέχθηκαν τις πρώτες θαλάσσιες χελώνες! Ο ΑΡΧΕΛΩΝ καλεί σε εγρήγορση πολίτες και επισκέπτες
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ07/05/2026
Οι ξεναγήσεις του ΑΡΧΕΛΩΝ παρουσιάστηκαν σε Ιαπωνικό σεμινάριο για τον Βιώσιμο Τουρισμό
Οι ξεναγήσεις για τις Θαλάσσιες Χελώνες παρουσιάστηκαν πρόσφατα ως καλό παράδειγμα στα Sustainable Tourism International Talk Sessions της Japan Alliance of Responsible Travel Agencies.
- ΤΑ ΝΕΑ ΜΑΣ04/05/2026
Πρόσκληση: Γιορτή Χελώνας για Παιδιά 2026 «Σε Βαθιά Νερά»
Το Κέντρο Διάσωσης Θαλάσσιων Χελωνών του ΑΡΧΕΛΩΝ ανοίγει τις πόρτες του στις 13 Μαΐου, που γιορτάζουμε την Παγκόσμια Ημέρα της Χελώνας, και προσκαλεί μικρούς και μεγάλους στη φετινή Γιορτή Χελώνας!


